Jednym z najbardziej ho\u0142ubionych wczesnych wspomnie\u0144 z dzieci\u0144stwa jest dla Rhianny chowanie si\u0119 za plecami ojca \u201eniczym ludzki termofor\u201d i \u201ewygl\u0105danie zza niego\u201d, gdy siedzia\u0142 w wielkim fotelu w swoim studio i gra\u0142 w gry komputerowe.\u00a0<\/p>\n
Rhianna mia\u0142a wtedy 6 lat, by\u0142 1982 rok. Jej ojciec, Terry, by\u0142 m\u0142odym pisarzem science-fiction, kt\u00f3ry w przysz\u0142ym roku mia\u0142 opublikowa\u0107 \u201eKolor magii\u201d \u2013 pierwsz\u0105 z ksi\u0105\u017cek o \u015awiecie Dysku, bestsellerowej serii, kt\u00f3ra mia\u0142a uczyni\u0107 go jednym z najpoczytniejszych autor\u00f3w Wielkiej Brytanii, ust\u0119puj\u0105cym tylko J.K. Rowling.<\/p>\n
<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
W\u0142a\u015bnie te godziny, sp\u0119dzone razem z ojcem przed komputerem, mia\u0142y znacz\u0105cy wp\u0142yw na Rhiann\u0119, kt\u00f3ra zosta\u0142a p\u00f3\u017aniej cenion\u0105 scenarzystk\u0105 gier komputerowych, znan\u0105 ze swojej pracy nad \u201eTomb Riderem\u201d, \u201eHeavenly Sword\u201d i \u201eMirror\u2019s Edge\u201d.\u00a0<\/p>\n
\u201eInteresowa\u0142am si\u0119 tym, czym interesowa\u0142 si\u0119 m\u00f3j tata \u2013 robotyk\u0105, gad\u017cetami i komputerami\u201d \u2013 m\u00f3wi. \u201eMy\u015bla\u0142am, \u017ce walka z kosmitami i robotami to co\u015b, co robi\u0105 zar\u00f3wno ch\u0142opaki, jak i dziewczyny, wi\u0119c znalaz\u0142am spos\u00f3b, by zarabia\u0107 tak na \u017cycie\u201d.\u00a0<\/p>\n
Teraz, po przedwczesnej \u015bmierci ojca w wieku 66 lat, przypad\u0142a jej w udziale inna rola: stra\u017cniczki \u015awiata Dysku \u2013 fantastycznego, przezabawnego, niesko\u0144czenie zaskakuj\u0105cego uniwersum, kt\u00f3re stworzy\u0142 Sir Terry. Pokocha\u0142y je miliony ludzi na ca\u0142ym \u015bwiecie \u2013 od dzieci, kt\u00f3re uwielbiaj\u0105 zwariowane poczucie humoru i zabaw\u0119 s\u0142owem po akademik\u00f3w lubuj\u0105cych si\u0119 w ostrej satyrze i krytyce spo\u0142ecznej (istnieje co najmniej jeden powa\u017cny, filozoficzny wolumen, analizuj\u0105cy epistemologiczne i egzystencjalne implikacje powie\u015bci).\u00a0<\/p>\n
W 2012 roku Sir Terry og\u0142osi\u0142, \u017ce pozostawi prawa w\u0142asno\u015bci intelektualnej do \u015awiata Dysku Rhiannie i za\u0142o\u017cy\u0142 wraz z c\u00f3rk\u0105 firm\u0119 producenck\u0105 Narrativia, kt\u00f3ra zyska\u0142a wy\u0142\u0105czne prawa do jego prac na wszelkich platformach. To pot\u0119\u017cne imperium, kt\u00f3rego pu\u0142apy sprzeda\u017cowe si\u0119gaj\u0105 dziesi\u0105tek milion\u00f3w ksi\u0105\u017cek na ca\u0142ym \u015bwiecie.\u00a0<\/p>\n
\u201eMoim zadaniem b\u0119dzie ochrona marki, kt\u00f3r\u0105 stworzy\u0142 tata\u201d \u2013 m\u00f3wi. \u201eStan\u0119 za sterami \u015awiata Dysku. B\u0119d\u0119 dozorowa\u0107 i dogl\u0105da\u0107 sposob\u00f3w jego wykorzystania i adaptacji\u201d.<\/p>\n
Dla Rhianny, kt\u00f3ra og\u0142osi\u0142a odej\u015bcie Pratchetta na Twitterze s\u0142owami \u015amierci, jednego z ukochanych bohater\u00f3w pisarza, ojciec by\u0142 zawsze bratnia dusz\u0105. Jak m\u00f3wi, \u0142\u0105czy\u0142a ich wyobra\u017ania, poczucie zniecierpliwienia i zami\u0142owanie do dowcipnego sarkazmu.\u00a0<\/p>\n
\u201ePo prostu zawsze \u201ewyczuwa\u0142am\u201d tat\u0119\u201d \u2013 m\u00f3wi. \u201eZawsze mia\u0142 w sobie pragnienie do dzielenia si\u0119 do\u015bwiadczeniami; sam by\u0142 wychowywany w taki spos\u00f3b, wi\u0119c rozmawia\u0142 ze mn\u0105 jakby\u015bmy byli na r\u00f3wni i do\u015b\u0107 wcze\u015bnie sta\u0142am si\u0119 powierniczk\u0105 jego literackich sekret\u00f3w\u201d.\u00a0<\/p>\n
\u201eTata by\u0142 niczym druid: pokaza\u0142 mi, jak si\u0119 buduje w strumieniu m\u0142yny wodne, nauczy\u0142 nazw ro\u015blin, powiedzia\u0142, kt\u00f3re s\u0105 jadalne. To by\u0142o co\u015b w rodzaju dorastania w \u015ar\u00f3dziemiu i posiadania pe\u0142nowymiarowego hobbita za ojca\u201d.\u00a0<\/p>\n
Wspomina, \u017ce gdy by\u0142a ma\u0142ym dzieckiem, obudzi\u0142 j\u0105 w \u015brodku nocy, owin\u0105\u0142 kocem i zabra\u0142 na zewn\u0105trz, \u017ceby zobaczy\u0142a \u015bwietliki w \u017cywop\u0142ocie.<\/p>\n
\u201eMia\u0142 poczucie, \u017ce to, bym si\u0119 wyspa\u0142a jest mniej wa\u017cne, ni\u017c do\u015bwiadczanie cud\u00f3w \u015bwiata\u201d \u2013 m\u00f3wi.\u00a0<\/p>\n
Rhianna \u2013 jedyna c\u00f3rka Sir Terry\u2019ego i jego \u017cony Lyn, by\u0142ej nauczycielki sztuki \u2013 dorasta\u0142a w sielskim Somerset, gdzie (co mo\u017ce by\u0107 kolejnym wyznacznikiem niekonwencjonalnego podej\u015bcia jej rodzic\u00f3w do rodzicielstwa) by\u0142a najpewniej jedyna ma\u0142\u0105 dziewczynk\u0105, kt\u00f3ra mia\u0142a na drzwiach sypialni niemal dwumetrowe zdj\u0119cie Kr\u00f3lowej z Obcego. \u00a0<\/p>\n
Najpewniej by\u0142a te\u017c jedn\u0105 z najintensywniej podr\u00f3\u017cuj\u0105cych dziewczynek. Mi\u0119dzy 8. a 16. rokiem \u017cycia je\u017adzi\u0142a z rodzicami po ca\u0142ym \u015bwiecie, gdy jej tata przemawia\u0142 na konwentach fantasy i science-fiction.\u00a0<\/p>\n
Gdy by\u0142a w rodzinnym r\u00f3\u017cowym domku na zboczu wzg\u00f3rza, jednym z jej ulubionych zaj\u0119\u0107 w wolnym czasie by\u0142o czytanie ksi\u0105\u017cki na drzewie. \u201eTo by\u0142o bardzo w stylu Heidi\u201d \u2013 m\u00f3wi, przywo\u0142uj\u0105c fakt, \u017ce ojciec \u2013 kt\u00f3ry hodowa\u0142 kaczki, kury i kozy \u2013 pozwala\u0142 jej zagania\u0107 stado przez dolin\u0119, patrz\u0105c z oddali.<\/p>\n
Podczas naszego wywiadu, kt\u00f3ry odby\u0142 si\u0119 jaki\u015b czas przed \u015bmierci\u0105 Sir Terry\u2019ego, sta\u0142o si\u0119 oczywistym, \u017ce Rhianna jest c\u00f3reczk\u0105 tatusia. Pisarz ho\u0142ubi\u0142 wygl\u0105d \u201emiejskiego kowboja\u201d, niemal zawsze nosz\u0105c czarny filcowy kapelusz. \u00a0Jego c\u00f3rka okre\u015bla sw\u00f3j styl \u201ebiznesow\u0105 gotk\u0105\u201d, kt\u00f3ra \u0142\u0105czy pon\u0119tny, czarny garnitur, szpilki w szpic ilekko ekscentryczny t-shirt w stylu rave od Cyberdoga. Nosi\u0142a te\u017c kastet Batmana i srebrny wisiorek w kszta\u0142cie czaszki, kt\u00f3ry \u2013 jak wyja\u015bni\u0142a \u2013 by\u0142 wzorowany na \u015amierci ze \u015awiata Dysku. W powie\u015bciach \u015amier\u0107 zawsze m\u00f3wi wielkimi literami, tak jak w tweecie, kt\u00f3ry Rhianna napisa\u0142a w zesz\u0142ym tygodniu trz\u0119s\u0105cymi si\u0119 d\u0142o\u0144mi i ze \u0142zami w oczach: \u201eAT LAST, SIR TERRY, WE MUST WALK TOGETHER\u201d (\u201eW KO\u0143CU, PANIE TERRY, MUSIMY I\u015a\u0106 RAZEM\u201d).<\/p>\n
Moja rozmowa z Rhiann\u0105 dotyczy\u0142a te\u017c bardziej przyziemnej \u015bmierci \u2013 tej ma\u0142ymi literami, kt\u00f3rej jej ojciec stawia\u0142 czo\u0142a z wielk\u0105 odwag\u0105. W roku 2007, w wieku 59 lat, Sir Terry przyzna\u0142 si\u0119 \u015bwiatu w informacji prasowej, \u017ce cierpi na chorob\u0119 Alzheimera. Chcia\u0142 podnie\u015b\u0107 rang\u0119 tej choroby, kt\u00f3r\u0105 sam opisywa\u0142 jako \u201eszkopu\u0142\u201d.\u00a0<\/span><\/p>\n Rhianna powiedzia\u0142a: \u201eTo nie jest dla mnie zaskoczeniem \u2013 w taki spos\u00f3b radzi\u0142 sobie z pewnymi rzeczami. My, Pratchettowie, jeste\u015bmy nieco \u2018wojowniczy\u2019 \u2013 nie zmienisz przecie\u017c niczego, je\u015bli b\u0119dziesz siedzie\u0107 cicho.\u201d<\/p>\n Przyzna\u0142a tak\u017ce, \u017ce \u201egdy dowiedzia\u0142a si\u0119 o chorobie taty by\u0142a zdruzgotana i zaj\u0119\u0142o sporo czasu, nim to do niej dotar\u0142o\u201d.\u00a0<\/p>\n \u201ePr\u00f3buj\u0119 by\u0107 optymistk\u0105, dla kt\u00f3rej szklanka jest zawsze do po\u0142owy pe\u0142na. Zawsze b\u0119d\u0105 momenty szklanki-do-po\u0142owy-pustej, mroku-w-duszy, jednak my\u015bl\u0119, \u017ce wszystko rozbija si\u0119 o nieustawanie w walce.\u201d<\/p>\n By\u0142a w taks\u00f3wce na lotnisko Heathrow, wybieraj\u0105c si\u0119 w podr\u00f3\u017c s\u0142u\u017cbow\u0105 po Stanach, kiedy ojciec zadzwoni\u0142, \u017ceby jej powiedzie\u0107 jako pierwszej. \u201ePi\u0119\u0107 razy wype\u0142nia\u0142am formularz wizowy, bo nie mog\u0142am si\u0119 skupi\u0107. \u00a0Nawet pop\u0142aka\u0142am si\u0119 przy personelu pok\u0142adowym. Zawsze by\u0142am bardzo zwi\u0105zana z rodzicami.\u201d\u00a0<\/p>\n Powiedzia\u0142a, \u017ce to by\u0142o dziwne do\u015bwiadczenie \u2013 \u015bwiat wiedzia\u0142 o stanie jej ojca, a ona musia\u0142a odpowiada\u0107 na pytania o to na Facebooku i Twitterze. B\u0105d\u017a co b\u0105d\u017a, po tym jak ojciec zosta\u0142 zdiagnozowany, ona i rodzice stali si\u0119 sobie jeszcze bli\u017csi. Powiedzia\u0142a, \u017ce rodzina \u201epo prostu pr\u00f3bowa\u0142a upora\u0107 si\u0119 z tym w bardzo brytyjski spos\u00f3b\u201d, ale wszyscy troje stali si\u0119 bardziej otwarci emocjonalnie, \u201ebo w ko\u0144cu nie ma tego z\u0142ego, co by na dobre nie wysz\u0142o, cho\u0107 wola\u0142aby, \u017ceby to z\u0142e nigdy si\u0119 nie wydarzy\u0142o.\u201d<\/p>\n Jej rodzice \u017cyli w Wiltshire, w tym czasie ona mieszka\u0142a w Londynie, ale cz\u0119sto si\u0119 widywali i rozmawiali ze sob\u0105. \u201ePrzez telefon zawsze w jaki\u015b \u017cartobliwy spos\u00f3b powtarzam im, \u017ce ich kocham. Zawsze m\u00f3wimy \u2018Uwa\u017caj na siebie\u2019; to niemal Prattchetowska mantra na bezpiecze\u0144stwo\u201d.\u00a0<\/p>\n Powiedzia\u0142a, \u017ce jej mama zawsze by\u0142a ostoj\u0105. \u201eJest bardzo wspania\u0142omy\u015blna, dobra i opieku\u0144cza. Byli wspania\u0142ymi rodzicami: nie dr\u0119czyli mnie pytaniami o posiadanie dzieci czy ma\u0142\u017ce\u0144stwo. Troch\u0119 tak, jakby opu\u015bcili jaki\u015b rozdzia\u0142 w instrukcji rodzicielstwa.\u201d<\/p>\n Po tym, jak upubliczniono jego chorob\u0119, ojciec i c\u00f3rka czasami pracowali wsp\u00f3lnie nad historiami ze \u015awiata Dysku (pracowali r\u00f3wnie\u017c nad w\u0142a\u015bnie powstaj\u0105c\u0105 telewizyjn\u0105 wersj\u0105 \u201eStra\u017cy\u201d). W efekcie, jak mi powiedzia\u0142a, ojciec traktowa\u0142 j\u0105 jak kole\u017cank\u0119 po fachu. \u201eWspaniale jest pracowa\u0107 nad postaciami i \u017cyciorysami, odczytywa\u0107 mu je, i gdy \u015bmieje si\u0119 z \u017cartu, o kt\u00f3rym my\u015bli, \u017ce jest jego \u2013 a w rzeczywisto\u015bci jest m\u00f3j. Je\u015bli mog\u0119 sprawi\u0107, \u017ce tata uwierzy, \u017ce jeden z moich \u017cart\u00f3w to jego \u017cart, to musi by\u0107 najwy\u017csza forma pochwa\u0142y\u201d.\u00a0<\/p>\n Rzadka posta\u0107 wczesnego stadium choroby Alzheimera, na kt\u00f3r\u0105 cierpia\u0142 Sir Terry, czyli atrofia tylnej cz\u0119\u015bci kory m\u00f3zgowej oznacza\u0142a, \u017ce nie m\u00f3g\u0142 pisa\u0107, prowadzi\u0107 ani ubiera\u0107 si\u0119 samodzielnie; pisa\u0142 przy pomocy oprogramowania rozpoznaj\u0105cego mow\u0119. W kilku dokumentach wyprodukowanych przez BBC szczerze m\u00f3wi\u0142 o swoim \u017cyczeniu, by skorzysta\u0107 z pomocy organizacji Dignitas (wspieraj\u0105cej godn\u0105 \u015bmier\u0107), gdy przyjdzie na niego pora.<\/p>\n Zapyta\u0142am Rhiann\u0119 o jej pogl\u0105dy na temat \u015bmierci z asyst\u0105. \u201eZdecydowanie wspieram wszystko, co zrobi\u0142 jako or\u0119downik Dignitas. Owszem, trudno by\u0142o mi ogl\u0105da\u0107 te dokumenty, ale wiedzia\u0142am, \u017ce wa\u017cne i warto\u015bciowe jest to, by ludzie zacz\u0119li o nich rozmawia\u0107\u201d.<\/p>\n \u201eMamy spory problem z m\u00f3wieniem o \u015bmierci i ostatniej woli w tym kraju, cho\u0107 wszyscy przecie\u017c umrzemy \u2013 i powinni\u015bmy m\u00f3c rozmawia\u0107 o tym w dojrza\u0142y, doros\u0142y spos\u00f3b\u201d.<\/p>\n W zesz\u0142ym tygodniu Rhianna opublikowa\u0142a na Twitterze wsp\u00f3lne zdj\u0119cie z ojcem, podpisane \u201eJu\u017c za Toba t\u0119skni\u0119\u201d. To poczucie, kt\u00f3re podzielaj\u0105 miliony.<\/p>\n T\u0142umaczenie: Marta \u201eSza\u0142\u201d Sza\u0142a\u015bna<\/span><\/strong><\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0<\/p>\n \u00a0<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Jednym z najbardziej ho\u0142ubionych wczesnych wspomnie\u0144 z dzieci\u0144stwa jest dla Rhianny chowanie si\u0119 za plecami ojca \u201eniczym ludzki termofor\u201d i \u201ewygl\u0105danie zza niego\u201d, gdy siedzia\u0142 w wielkim fotelu w swoim studio i gra\u0142 w gry komputerowe.\u00a0 Rhianna mia\u0142a wtedy 6 lat, by\u0142 1982 rok. Jej ojciec, Terry, by\u0142 m\u0142odym pisarzem science-fiction, kt\u00f3ry w przysz\u0142ym roku […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":245,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-246","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/terrypratchett.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/246","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/terrypratchett.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/terrypratchett.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/terrypratchett.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/terrypratchett.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=246"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/terrypratchett.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/246\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/terrypratchett.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/245"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/terrypratchett.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=246"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/terrypratchett.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=246"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/terrypratchett.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=246"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}